Dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi 2026 do Bộ Công An chủ trì soạn thảo đang chuẩn bị được trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp không thường lệ vào tháng 8/2026 tới đây, và dự kiến sẽ được thông qua ngay trong tháng 10 cùng năm.
Điểm đáng chú ý nhất trong lần sửa đổi này là việc đề xuất bổ sung thêm 7 tội danh mới trải dài trên 4 nhóm tội khác nhau, được cho là tiếp nối chuỗi động thái liên tục đề xuất tăng nặng chế tài và siết chặt quản lý của chính quyền Việt Nam trong thời gian qua.
Theo đó, trong lĩnh vực an ninh mạng và công nghệ cao, 2 tội danh hoàn toàn mới được đưa vào là tội xâm phạm dữ liệu cá nhân và tội cản trở hoạt động bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Trong khi đó, nhóm môi trường và thủy sản ghi nhận sự xuất hiện của tội vi phạm quy định về xử lý chất thải, hoặc xả nước thải nguy hại gây ô nhiễm môi trường, cùng với tội khai thác thủy sản trái phép.
Chưa hết, bức tranh lập pháp còn mở rộng sang phạm vi quốc tế với 2 tội danh liên quan đến phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt. Bên cạnh đó là việc tách hẳn tội thành lập hoặc tham gia nhóm tội phạm có tổ chức thành một tội danh độc lập.
Tốc độ và quy mô của các đề xuất lập pháp từ Bộ Công An đang đặt ra nhiều dấu hỏi lớn trong công luận cũng như giới quan sát pháp lý.
Việc liên tục bổ sung các tội danh mới cùng xu hướng nâng cao mức phạt đối với người dân với tần suất dày đặc đã gây bức xúc trong dư luận xã hội. Đáng chú ý, là xu hướng các dự thảo luật kể trên thường được thông qua rất nhanh tại Quốc Hội.
Tuy nhiên, đằng sau sự khẩn trương ấy là những băn khoăn về tính khả thi, sự chồng chéo với các quy định hiện hành và rủi ro hình sự hóa các quan hệ kinh tế – xã hội dân sự nghiêm khắc hơn.
Câu hỏi được đặt ra là, khi những khoảng trống pháp lý được khỏa lấp bằng các hình phạt và chế tài, liệu Bộ Công An có bảo vệ quyền lợi người dân hay không?
Hồng Lĩnh – Thoibao.de
