Ngày 5/11, hơn một tháng sau khi Trung Quốc và Lào đưa vào hoạt động cơ sở hỗ trợ, huấn luyện chung tại Ban Keun, Bộ Ngoại giao Việt Nam mới chính thức lên tiếng. Người phát ngôn Phạm Thu Hằng nhấn mạnh mong muốn Lào phát triển hòa bình, độc lập, tự chủ, đồng thời yêu cầu hợp tác quốc tế tuân thủ luật pháp và đóng góp tích cực cho ổn định khu vực.

Điểm đáng chú ý là Hà Nội không trực tiếp chỉ trích Bắc Kinh, cũng không phủ nhận quyền hợp tác quân sự của Vientiane. Tuy nhiên, thông điệp về độc lập, tự chủ được đưa ra trong bối cảnh cơ sở Ban Keun có đường băng khoảng 2.000 m, nằm cách thủ đô Vientiane khoảng 50 km. Trung Quốc khẳng định nơi này phục vụ huấn luyện phi công Lào, không nhằm vào bên thứ ba.
Việc lên tiếng sau hơn một tháng có thể phản ánh sự thận trọng trong tính toán ngoại giao, thay vì một phản ứng vội vàng. Bởi với Việt Nam, đây không đơn thuần là chuyện một sân bay mới mọc lên bên cạnh, mà còn là câu chuyện về ảnh hưởng chiến lược của Trung Quốc tại Đông Dương. Trong ngoại giao, đôi khi một lời nhắc về độc lập, tự chủ cũng đủ để gửi đi thông điệp mà không cần gọi đích danh ai.










